Üst ve Alt Çene Uyumsuzlukları
Üst çene, alt çene veya her iki çenenin konumunun birlikte değerlendirilmesini gerektiren iskeletsel problemler.
Üst ve alt çenenin iskeletsel konum ve ilişkilerinin; dişlerin kapanışı, çiğneme fonksiyonu ve yüz dengesiyle birlikte değerlendirildiği cerrahi tedavi alanı.
Ortognatik cerrahi; üst çene, alt çene veya her iki çenenin iskeletsel konum ve ilişkilerindeki uyumsuzlukların değerlendirilmesi ve uygun vakalarda cerrahi olarak yeniden konumlandırılmasını kapsar.
Tedavi planlamasında yalnızca çene kemiklerinin konumu değil; dişlerin birbirleriyle ilişkisi, kapanış, çiğneme fonksiyonu ve yüz iskeletinin dengesi birlikte değerlendirilir.
Ortognatik cerrahi çoğu hastada ortodontik tedaviyle birlikte yürütülen multidisipliner bir süreçtir.
Ortognatik cerrahi, çeneler arasındaki iskeletsel uyumsuzluğun yalnızca diş hareketleriyle düzeltilemediği veya fonksiyonel ve yapısal problemlerin birlikte değerlendirilmesi gerektiği durumlarda gündeme gelebilir.
Alt çenenin üst çeneye göre geride konumlandığı iskeletsel durumlar.
02Alt çenenin üst çeneye göre önde konumlandığı iskeletsel ilişkiler.
03Ön veya arka bölgede dişlerin kapanış sırasında temas etmediği durumlar.
04Çene kemiklerinin sağ ve sol tarafları arasında belirgin yapısal farklılıkların bulunduğu durumlar.
Üst çene, alt çene veya her iki çenenin konumunun birlikte değerlendirilmesini gerektiren iskeletsel problemler.
Ortognatik cerrahide uygulanacak işlem, iskeletsel problemin hangi çeneyi veya çeneleri etkilediğine göre planlanır.
Üst çenenin konumunun iskeletsel ve dental ilişkiler doğrultusunda yeniden değerlendirilmesini içeren cerrahi yaklaşım.
Alt çenenin önde, geride veya asimetrik konumlandığı durumlarda değerlendirilebilen cerrahi yaklaşım.
Üst ve alt çenenin birlikte yeniden konumlandırılmasının gerekli olduğu olgularda planlanan cerrahi yaklaşım.
Ortognatik cerrahi gerektiren birçok durumda dişlerin cerrahi öncesinde ve sonrasında ortodontik olarak düzenlenmesi tedavi planının bir parçasıdır.
Ortodontik hazırlığın amacı yalnızca dişleri estetik olarak sıralamak değil, çeneler cerrahi olarak planlanan konumlarına getirildiğinde uygun bir kapanış ilişkisi oluşturmaya hazırlamaktır.
Bu nedenle ortognatik cerrahi süreci, ağız, diş ve çene cerrahisi ile ortodontinin birlikte değerlendirdiği multidisipliner bir yaklaşım gerektirebilir.
Çene ilişkileri, kapanış ve yüz yapısının klinik olarak değerlendirilmesi.
Gerekli radyolojik görüntüler, fotoğraflar, ölçüler ve dijital kayıtların değerlendirilmesi.
Çenelerin hedeflenen konumlarının ve dental ilişkinin multidisipliner olarak planlanması.
Planlanan cerrahi işlemin uygulanması ve iyileşme sürecinin klinik olarak takip edilmesi.
Genioplasti, çene ucunun konum ve formunun değerlendirilmesine yönelik ayrı bir cerrahi işlemdir. Bazı ortognatik cerrahi planlarında yüz iskeletinin genel dengesi değerlendirilirken çene ucu bölgesi de ayrıca ele alınabilir.
Genioplastinin gerekip gerekmediği, ortognatik cerrahiden bağımsız olarak bireysel anatomik özellikler ve tedavi planı doğrultusunda değerlendirilir.
Genioplastiyi İnceleOrtognatik cerrahi sonrasında iyileşme süreci uygulanan cerrahinin kapsamına ve hastanın bireysel özelliklerine göre değişebilir.
Cerrahi sonrası dönemde ödem, beslenme düzeni, ağız bakımı, çene hareketleri ve kontrol randevuları tedavi ekibi tarafından takip edilir.
Ortodontik tedavinin devam ettiği hastalarda, cerrahi sonrası kapanışın düzenlenmesi amacıyla ortodontik takip de sürdürülebilir.
Ortognatik cerrahi diğer cerrahi işlemler gibi çeşitli riskler ve komplikasyon olasılıkları içerir. Risklerin türü ve düzeyi uygulanacak cerrahi işleme, çene hareketinin kapsamına ve hastaya ait bireysel faktörlere göre değişebilir.
Cerrahi sonrası uyuşukluk veya duyusal değişiklikler, enfeksiyon, kanama, çene pozisyonunda istenmeyen değişiklikler ve ek tedavi gereksinimi gibi durumlar değerlendirilebilir.
Özellikle alt çene cerrahisinde alt dudak ve çene ucunun duyusuyla ilişkili sinirlerin etkilenmesine bağlı geçici veya bazı durumlarda kalıcı duyusal değişiklikler görülebilir.
Kişiye özgü riskler ve alternatifler cerrahi karar öncesinde hekim tarafından ayrıntılı şekilde değerlendirilmelidir.
Doç. Dr. Mustafa Ayhan'ın akademik çalışmaları arasında ortognatik cerrahi uygulamalarında görülen komplikasyonların değerlendirilmesine yönelik çalışmalar da bulunmaktadır.
ULUSAL TRAVMA VE ACIL CERRAHI DERGISI-TURKISH JOURNAL OF TRAUMA & EMERGENCY SURGERY
MakaleOrtognatik cerrahi, üst çene, alt çene veya her iki çenenin iskeletsel konum ve ilişkilerindeki uyumsuzlukların değerlendirilmesi ve uygun vakalarda cerrahi olarak yeniden konumlandırılmasını kapsayan tedavi alanıdır.
Hayır. Tedavi gereksinimi; iskeletsel problemin düzeyi, kapanış ilişkisi, fonksiyon ve hastanın bireysel özellikleri birlikte değerlendirilerek belirlenir. Bazı durumlar yalnızca ortodontik yaklaşımlarla yönetilebilirken bazı durumlarda cerrahi değerlendirme gerekebilir.
Birçok ortognatik cerrahi planında ortodontik tedavi sürecin bir parçasıdır. Ancak uygulanacak sıra ve yöntem hastanın klinik durumuna göre değişebilir.
Bu karar iskeletsel uyumsuzluğun hangi çeneyi veya çeneleri etkilediğine göre verilir. Bazı hastalarda yalnızca üst veya alt çene değerlendirilirken bazı hastalarda her iki çenenin birlikte planlanması gerekebilir.
Özellikle alt çene cerrahisinden sonra alt dudak ve çene ucu bölgesinde geçici duyusal değişiklikler görülebilir. Duyusal değişikliklerin süresi ve kalıcılığı hastaya ve uygulanan cerrahi işleme göre farklılık gösterebilir.
Çene ilişkileri ve tedavi gereksinimi kişiye özel klinik değerlendirme ve görüntüleme bulguları doğrultusunda ele alınır.